AB Komisyonu, Türkiye'ye plastik atık sevkiyatını durdurmadı; durum 2028'den önce yeniden değerlendirilecek

Karar gazetesinin POLITICO'dan aktardığına göre Avrupa Komisyonu, Türkiye'nin plastik atık yönetimine ilişkin kaygılara rağmen AB'den Türkiye'ye plastik atık sevkiyatlarını durdurmama kararı aldı. Komisyon Türkiye'yi izlemeye devam edecek ve ülkenin plastik atık yönetimini 2028'den önce yeniden değerlendirecek.

Habere göre değerlendirmede öne çıkan kaygılar: Türkiye'nin AB atığını nasıl işlediğine dair bilgi eksikliği, çevre mevzuatının uygulanması ve denetimi konusundaki belirsizlik ve karar süreçlerine paydaşların sınırlı katılımı. Bazı paydaşlar, Türkiye'de plastik atığın yalnızca yaklaşık %10'unun geri dönüştürüldüğünü, geri kalanının çöpe gittiğini ya da usulsüz işlendiğini öne sürüyor; bu iddia haberde paydaş görüşü olarak aktarılıyor. Komisyon ise Türkiye'nin atık mevzuatını güçlendirdiğini ve mevzuatın uluslararası ve AB kurallarıyla büyük ölçüde uyumlu olduğunu, bazı eksiklerin sürdüğünü belirtiyor.

Rakamlar: Geçen yıl AB'den Türkiye'ye yaklaşık 510 bin ton plastik atık gitti. POLITICO bunu yaklaşık 25 milyar adet 500 ml'lik plastik şişeye eşdeğer buluyor. Türkiye, AB'nin OECD ülkelerine yaptığı plastik atık ihracatının yaklaşık %70'ini aldı.

AB kuralları: 21 Mayıs 2026'dan itibaren AB dışına plastik atık ihracatı önceden bildirim ve onay gerektiriyor. 21 Mayıs 2027'den itibaren atığı alan tesislerin bağımsız denetimle çevreye uygun çalıştığını göstermesi gerekecek. 21 Kasım 2026'da başlayacak OECD dışı ülkelere plastik atık ihracat yasağı, OECD üyesi olduğu için Türkiye'yi kapsamıyor. Komisyon, çevresel risk görürse OECD ülkelerine sevkiyatları askıya alabilecek.

Enjeksiyoncu için ne anlama geliyor?

Karar, yerli geri dönüşüm sanayisinin ithal atığa erişiminin şimdilik sürdüğü anlamına geliyor; ancak 2027'den itibaren atığı alan tesislerden bağımsız denetim belgesi istenecek. Geri dönüştürülmüş granül alan enjeksiyoncular için bunun yansıması, tedarikçilerden daha fazla belge ve izlenebilirlik talebi olabilir. Bu konudaki hukuki ve ticari ayrıntılar için Ticaret Bakanlığı ve AB duyurularını esas alın.